Analyse: het Regeerakkoord 2025–2030 samengevat
Het regeerakkoord 2025–2030 van de aankomende coalitiepartijen NDP, NPS, PL, A20, BEP en ABOP presenteert zich als een gezamenlijke routekaart naar een sociaal rechtvaardige en welvarende Surinaamse samenleving. Het document heeft vier delen: Het Gezamenlijke Vertrekpunt, Het Kompas, Speciale Programma’s en Naar een behouden aankomst.
Deel 1: Het Gezamenlijke Vertrekpunt
De coalitie verklaart zich bewust van de noodzaak tot samenwerking en wil breken met verdeeldheid en machtspolitiek. Centraal staan betrouwbaarheid, transparantie, dienstbaarheid en eerlijk bestuur. Het akkoord erkent grote sociaal-economische uitdagingen en benadrukt het belang van nationale eenheid, zeker in aanloop naar 50 jaar onafhankelijkheid. De coalitie wijst op het mandaat van de verkiezingen van 25 mei 2025 en belooft over historische barrières heen te stappen. De tekst noemt onder meer:
- Fiscaal evenwichtig beleid met een rechtvaardiger belastingsysteem
- Stabiliteit van de waarde van de munt
- Effectievere overheid via digitalisering en decentralisatie
- Groei in sectoren zoals landbouw, toerisme, ICT en industrie
- Ondernemerschap stimuleren met training, ondersteuning en incentives
- Recht op onderwijs en gezonde voeding voor elk kind
- Hervorming van de gezondheidszorg voor toegankelijke en betaalbare zorg
- Evenwichtige sociaal-economische benadering die ook kwetsbaren beschermt
- Versterking van de energiesector
- Recht op goede en betaalbare huisvesting
- Prudent fiscaal en monetair beleid voor koopkrachtbehoud
- Duurzame ontwikkeling met bescherming van milieu en biodiversiteit
- Oplossing van het grondenrechtenvraagstuk voor inheemse en tribale gemeenschappen.
De samenwerking is volgens het akkoord gestoeld op transparantie, integriteit, rechtszekerheid, solidariteit, inclusie, decentralisatie en duurzame ontwikkeling.
Deel 2: Het Kompas
Hier worden speerpunten en beleidsprioriteiten uitgewerkt:
- Goed bestuur en transparantie via versterking van uitvoerings- en toezichtmechanismen
- Rechtstaat en democratische stabiliteit met modernisering van wetgeving en bescherming van burgerrechten
- Maatschappelijke participatie en inclusiviteit, met inspraakprocedures en beleidsdialogen
- Duurzame ontwikkeling en intergenerationele rechtvaardigheid, met aandacht voor hernieuwbare energie, biodiversiteit en bescherming van traditionele culturen
- Regionale en internationale samenwerking, inclusief CARICOM en beleid voor Surinamers in het buitenland gericht op investeringen, remigratie en kennisuitwisseling
- Een gefaseerde aanpak met een kortetermijnfase (acuut herstel op gebieden als economie, gezondheid en veiligheid) en een langetermijnfase (structurele hervormingen in onderwijs, economie, infrastructuur en milieu).
Deel 3: Speciale Programma’s
Het akkoord noemt urgente programma’s op diverse terreinen:
- Bestuur: herstructurering van de staatsorganisatie, decentralisatie en corruptiepreventie
- Economie: verhoging belastinginkomsten, hervorming van het belastingregime, digitalisering van de belastingdienst en douane, sober bestuur, actief bestrijden van corruptie, mobiliseren van lokaal kapitaal en stimuleren van binnenlandse waardecreatie
- Economische ontwikkeling: versnelde ontwikkeling van de agro-sector, hervorming van landbouwbeleid, prijstransparantie en ontwikkeling van toerisme en onderwijs
- Volksgezondheid: focus op preventie, 24-uurs huisartsenposten, SEH, thuiszorgprogramma’s en opleiding van zorgpersoneel
- Sociaal beleid: programma’s zoals ‘Van armoede naar welzijn door productieve arbeid’ en ‘Van informeel naar formeel ondernemerschap’, betaalbare basisgoederen, toegang tot onderwijs en voeding voor kinderen in armoede, en investeringen in onderzoek en innovatie.
Deel 4: Naar een behouden aankomst
Het slot benadrukt leiderschap, gemeenschapsvertrouwen, institutionele wijsheid en internationale steun om samen te bouwen aan een toekomst waarin ouderen waardig leven, jongeren hun potentieel benutten en iedereen zich veilig en gewaardeerd voelt. Het bestuur belooft te luisteren, te handelen en te verenigen in tijden van mondiale onzekerheid.





