Memre: Thomas Oriendel van Genderen (1927-2024)
Hij is dé pionier voor Suriname met betrekking tot vakbondseducatie. Vakcentrales De Moederbond, C-47, CLO en andere hebben allen een ontwikkeling doorgemaakt, waarvan de basis mede gelegd is door toedoen van Van Genderen. Hij was de stichter en 23 jaar lang de eerste directeur van het Scholingsinstituut voor de Vakbeweging in Suriname (Sivis).
Tekst Carl Breeveld
Thomas bezocht de Sypesteyn- en daarna de Graaf von Zinzendorfschool. Zijn arbeidzaam leven begon als werknemer bij de Suralco. Na acht maanden trad hij in dienst bij ’s Lands Bosbeheer waar hij tot 1955 als 1e klasse Bosbouw-administrateur gewerkt heeft.
Aan het European College in Hamburg, Duitsland, rondde hij een cursus diplomatie, speciaal ontworpen voor studenten uit Afrika, succesvol af. Constitutioneel Recht studeren aan de Universiteit van Amsterdam was de volgende stap. Zijn scriptie had als titel: Het electoraal systeem in Suriname. Van Genderen kreeg een studiebeurs van de Israëlische overheid om economische en sociale ontwikkeling te studeren aan de Bar-Elan Universiteit in Tel Aviv. Hij schreef daar The place of Trade Unions in Developing Countries. Aan het Afro-Asian Institute for Labour Studies and Cooperation in Israël kreeg hij de basis vakbondseducatie en specialiseerde zich in arbeidsrelaties. Zijn prestaties waren subliem en hij werd gevraagd om aan dit instituut docent te worden.
Hij werkte vijf jaar in verschillende ontwikkelingslanden als adviseur op het gebied van arbeidseconomie, coöperatie, management en sociaal-economische ontwikkeling. In februari 1968 werd het instituut in Israël waar hij werkte, bezocht door vakbondsleiders van drie grote Nederlandse vakcentrales. Men sprak waardering uit voor zijn overdracht en inzichten met betrekking tot vakbondsaangelegenheden. Door dit contact nam hij het besluit om naar Suriname terug te keren en met ondersteuning van deze vakcentrales en andere donoren het Sivis op te zetten.
Op 1 september 1968 begon hij aan zijn vakbondswerk in Suriname. Het Ministerie van Arbeid, Werkgelegenheid en Jeugdzaken schrijft over zijn aanpak: ‘Hij geloofde in vakbondseducatie als middel bij uitstek voor het bevorderen van sociale rechtvaardigheid, gelijkheid, non-discriminatie, veiligheid en gezondheid, betere werkomstandigheden en eerlijke behandeling op de werkplek’.
Vakbonden werden toegerust in verschillende aspecten die betrekking hadden op werk- en arbeidsverhoudingen. Daarbij kwamen aan de orde: rechten, plichten, collectieve acties en collectieve onderhandelingen. Minstens twintig brochures zijn in dit kader door hem samengesteld. The relation trade union movement to political parties is wellicht, op weg naar de algemene verkiezingen, een interessant werk.
Neef Olten van Genderen benadrukt dat zijn oom geloofde in de sociale dialoog als middel voor duurzame samenwerking. Van Genderen beheerste het Hebreeuws, Engels, Frans, Aucaans, Nederlands en Sranan. Als patriot was hij een groot voorstander van natievorming en wist daar ook aan bij te dragen onder meer als lid van de Staatsraad.
Gepubliceerd in het april/mei-dubbelnummer 228 van Parbode, verkrijgbaar in de winkel (in Suriname)
Wilt u digitaal lezen? Kijk op www.parbode.com/abonneren





