Socioloog Jo-Ann Monsels: ‘Kinderen denken dat ze met goudwinning rijk worden’

Uit de rubriek ‘Opmerkelijke Surinamer’

Jo-Ann Monsels (35) is een Surinaamse socioloog, schrijfster en social entrepreneur. Ze heeft meerdere kinderboeken op haar naam staan, waarvan de meest recente De kleine pipit en Marie en de mineralen zijn. In 2021 richtte ze de Kinderuniversiteit Suriname op.

Tekst Chiara van Leeuwaarde                                 Beeld Collectie Monsels

Jo-Ann Monsels kreeg op haar zesde catecheseles van een non die veel potentie in haar zag. “Ze zag dat ik talent had en zei tegen mijn moeder: ‘Er zit veel potentie in dit kind, ze moet die zeker gaan ontwikkelen’.” Monsels slaagde als beste van de OS Tamengaschool. Daarna bezocht zij de Graaf von Zinzendorfschool en vervolgens de AMS. Daar kreeg ze Nederlands van Robby Parabirsing (Rappa) en hij pushte haar om meer met literatuur te doen. Ze kreeg ook gymles van de zanger Powl Ameerali. “Ik zei hem dat ik wilde leren zwemmen. Dit lukte en dankzij hem kan ik zelfs snorkelen in zee”, vertelt ze lachend. Na het afronden van de AMS, studeerde ze Sociologie aan de Anton de Kom Universiteit van Suriname en deed daarna de masteropleiding in Education and Research for Sustainable Development.

Haar debuutboek was Opa, wat is kokos? in 2020. Ze schreef dit boek naar aanleiding van haar masterthesis. Voor haar afstudeeronderzoek moest ze een aantal kokosboeren in Coronie interviewen over het overbrengen van de kennis van de kokosteelt van generatie op generatie.

In 2022 kwam haar tweede boek Suzie en de groentekoning uit, gebaseerd op haar jeugd. “Ik ben opgegroeid in een omgeving waar er ontzettend veel werd geplant. Als kind hielp ik ook. Tijdens de oogst was er groente en fruit in overvloed en die deelden wij graag met onze familie en buren”, vertelt ze met glinsterende ogen. Voor het Ministerie van Onderwijs schreef zij in 2021 de verhalen De Barmhartige Samaritaan, David en Goliath en De geboorte van Jezus Christus. Na een aanvraag uit Curaçao liet ze De geboorte van Jezus Christus, dat in 2022 ook in boekvorm werd uitgebracht, in het Papiaments vertalen. Ook haar andere boeken zijn vertaald. In 2023 verscheen Bruno en de auto van meneer Maskita; dit boek gaat over verkeersveiligheid.

In 2018 was Monsels in het dorp Godo Olo voor een sociologisch onderzoek. “De kinderen leven in de veronderstelling dat ze na de basisschool niet door hoeven te leren, omdat ze aan goudwinning kunnen doen en daarvan rijk kunnen worden.” Ze raakte hierdoor geïnspireerd en schreef daarom De kleine pipit (2024) en Marie en de mineralen (2025) die beide gaan over natuurlijke hulpbronnen.

‘Een kinderuniversiteit is de betere optie’

Kinderuniversiteit Suriname

Op 12 april 2021 richtte Monsels de Kinderuniversiteit Suriname op. Dit initiatief kwam vanuit een pilotproject van kindercolleges in samenwerking met alumni van de Vrije Universiteit van Brussel waar ze een masterstudie Sociologie volgde en afrondde. “De universiteit van Brussel vroeg of ik de ambassadeur wilde zijn in Suriname. Ik legde het alumni-netwerk uit dat slechts 4 procent van de Surinaamse bevolking de universiteit afmaakt en gaf aan dat een kinderuniversiteit een betere optie was”, vertelt ze. Het doel van de kinderuniversiteit is het aanwakkeren van het kritisch en creatief denkvermogen bij kinderen tussen zes en veertien jaar, zodat zij geprikkeld kunnen raken om later te kiezen voor wetenschappelijk onderwijs. Elke zaterdagmorgen worden kindercolleges verzorgd door diverse deskundigen binnen wetenschapsgebieden zoals microbiologie, coderen, hydrologie, archeologie en financiële educatie.

Vergrijzing

Monsels maakt zich zorgen over de vergrijzing onder schrijvers. “Ik denk dat er een concrete interventie nodig is om vergrijzing tegen te gaan. Ik denk vooral erover na hoe ik meer schrijvers kan samenbrengen en hoe we meer jongeren kunnen hebben die boeken gaan schrijven.”

Ze wil doorgaan met het schrijven van kinderboeken. Momenteel is ze bezig met een geschenkboek, een verhalenbundel. “Verschillende Surinaamse schrijvers wonende in Suriname, Nederland en op Curaçao krijgen de gelegenheid om eraan bij te dragen. Ik denk dat dit verbindend werkt onder schrijvers en dat het boek ook een manier is voor de Kinderuniversiteit Suriname om haar vijfjarige bestaan te vieren”, besluit ze.